Güneş Sistemi Tüm Yazılar

Alkolik Kuyruklu Yıldız: Lovejoy (Aşk Sevinci)

Dediysem de sarhoş değil, yoksa yörüngesinde bir o yana bir bu yana sallanırdı. Bu cisim bir kuyruklu yıldız ama, tüm kuyruklu yıldızların aynı kimyasal kompozisyonda olduğu tahmin ediliyor.

Geçen yıl benim de bol miktarda fotoğrafını çektiğim yeşil etekli Lovejoy kuyruklu yıldızının 30 metrelik dev radyoteleskop ile mikro dalga boylarında tayfını alan bir grup astronom, içkilerde kullanılan etil alkolün varlığını saptadılar.

sarapkadehi-7115

Kuyrukluyıldızların bol miktarda alkol içermesi bilim insanları için sürpriz olmasa da, şaşırtıcı bir keşif.

İstanbul’da 28 kişiyi öldüren metil alkol değil, aman dikkat. Yapılan hesaba göre Lovejoy saniyede 500 şişe şarabı uzaya bırakıyor. Şarap değil de rakı üzerinden hesaplasalardı, şişe sayısı doğal olarak düşecekti.

Mikro dalga boylarında bir çok frekansa bakanlar başta bildiğimiz şeker (glikolaldehid) olmak üzere 21 adet karmaşık organik molekül buldular. Bir organik molekülün karmaşık sıfatını alması için altı veya daha fazla atomdan oluşması gerekiyor. Yaşamın yapı taşları organik moleküller olduğunu bildiğimize göre yeryüzüne yaşamı yoksa kuyruklu yıldızlar mı getirdi sorusu her zaman sorulur.

Lovejoy-ied-20ocak

20 Ocak 2015’te Antalya Saklıkent’ten çektiğim Lovejoy Kuyruklu yıldızı fotoğrafı.

Araştırmacılar kuyruklu yıldızdan her saniye 20 ton suyun da uzaya bırakıldığını hesapladılar. Yaklaşık 3,8 milyar yıl önce, büyük bombardıman sırasında gezegenimize bol miktarda asteroid ve kuyruklu yıldız çarpmıştı. Yeryüzündeki okyanuslar o çarpışmaların bir sonucu mu diye gökbilimciler tartışırlar. Bu tartışmada, suyun hepsi olmasa da büyük kısmının kuyruklu yıldızlar tarafından getirildiği konusunda bir fikir birliği var.

Büyük bir gaz ve toz bulutunun büzülmesi sonucu Güneş Sistemi meydana geldi. Bu buluttan kalan bazı parçalar, buz halinde kuyruklu yıldızları oluşturdu. Dolayısıyla kuyruklu yıldızların içeriği bize Güneş Sistemi’nin oluştuğu materyali anlatır. Keşfedilen karmaşık organik moleküller o buluttaki toz zerreciklerinin (grain) üzerinde oluşur. Gök bilimcilerin tartışmalarından biri de bu konudur. Organik moleküller o bulutta mı oluştu, yoksa Güneş Sistemi meydana geldikten sonra mı? Unutmayalım Rosetta uzay aracı da 67P kuyrukluyıldızında 16 tane karmaşık organik molekül bulmuştu.

Prof. Dr. Ethem Derman

Hep daha fazla okumak gerekir...