Dış Uzay Tüm Yazılar

Samanyolu’nda Kaç Tane Karadelik Var?

Çoğumuz, galaksimiz Samanyolu’nun merkezdeki dev kütleli karadelik haricinde çok büyük sayıda karadeliğe ev sahipliği yaptığını bilmeyiz. Oysa şu bir gerçek ki; karadelikler de tıpkı yıldız ve gezegenler gibi Samanyolu içine dağılmış, olağan yürüngelerinde dolanan sıradan gökcisimleridir.

Bir yıldızın karadeliğe dönüşebilmesi için oldukça büyük bir kütleye sahip olması gerekir. Ancak, büyük kütleli yıldızlar kısa ömür süreleri boyunca kütlelerinin büyük kısmını uzay boşluğuna “atarlar”. Yine de, başlangıç kütlesi kabaca Güneş’in 7 katı olan bir yıldızın, ömrünün sonuna geldiğinde bir karadeliğe dönüşebilecek kütleye (Güneş’in 3 katı) hala sahip olması yüksek bir olasılıktır. Böylesi bir yıldızın karadeliğe dönüşme serüveni için bu yazımıza göz atabilirsiniz.

Ancak, böylesi büyük kütlelere sahip yıldızlar çok nadir görülürler. Samanyolu’ndaki yaklaşık 200 milyar yıldızın sadece %0.00001’inin kütlesi bu boyutlardadır. Bu da gösteriyor ki, şu anda galaksimiz Samanyolu’nda önümüzdeki 10 milyon yıl içinde karadeliğe dönüşecek yaklaşık 2 milyon yıldız var.

Galaksimizin bugünkü büyüklüğüne* yaklaşık 5 milyar yıl önce kavuştuğunu farzedersek, son 5 milyar yılda karadeliğe dönüşmüş olan yıldız sayısının 10 milyar civarında olduğunu hesaplayabiliriz. Yani galaksimiz Samanyolu içinde başıboş halde dolanan “en az” 10 milyar karadelik mevcut. Bu sayı, galaksimizdeki toplam Güneş benzeri yıldız sayısından daha fazladır.

(*) Samanyolu’nun yaşı 5 milyar yıldan daha fazla, 10 milyar yılın üzerindedir. Bununla beraber, daha küçük galaksilerin birleşmesiyle oluştuğu için, bugünkü boyutlarıyla değerlendirdiğimizde 5 milyar yıl gibi bir yaş ortaya çıkar. Bu nedenle, Samanyolu, Andromeda vs gibi büyük ve yaşlı galaksilere yaş belirlemek oldukça zordur. Örneğin, galaksimizin içinde yaşı 13 milyar yıl olan yıldızlar da bulunur. Ancak, bu yıldızın yaşını Samanyolu’nun yaşı olarak nitelemek doğru olmaz. 

Zafer Emecan

Hep daha fazla okumak gerekir...

Yazar Hakkında

Zafer Emecan

Bir astronomi işçisi. Kozmik Anafor’un kurucusu, her şeyi ve hiçbir şeyi. Alakasız üniversiteler bitirmiş olmasına rağmen, içinden atamadığı gökbilim sevgisini kaleme, klavyeye, araştırmalara dökmeye çalışan, haddini bilen, ama bazen aşan amatör bir bilimci.