Tag Archives: Dev Yıldız

Mayıs, 2018

  • 3 Mayıs

    Evrende Var Olan Yıldız Türleri

    Yıldızlar da, evrende var olan her şey, hatta canlı varlıklar gibi türlere ayrılırlar. Yıldız türleri, doğum anındaki kütlesinden tutun da, ömür sürecindeki değişimlere kadar birçok faktör tarafından belirlenir. Bu yazımızda, evrende görebileceğimiz belli başlı yıldız türlerini ve temel yapılarını ele almaya çalışacağız. Bir yıldızın doğduktan sonra, “sağlıklı bir süreç” yaşadığı ömrünün bir …

Nisan, 2018

  • 14 Nisan

    En Parlak Yıldızlar 3: Beta Centauri (Hadar)

    Hadar, ya da diğer bir ismiyle Beta Centauri, gece göğünün en parlak 10’uncu yıldızıdır. Yıldızın isimlerinden biri olan Hadar (حضار), gece göğünde gördüğümüz çoğu yıldızın ismi gibi Arapça’dan gelir. Ayrıca yıldıza latinceden gelen Agena ismi de verilmiştir. Fakat, gökbilimciler arasında Beta Centauri ismi yaygın biçimde kullanılır. Aslen üçlü bir yıldız sistemi olan …

  • 8 Nisan

    Karanlık Yıldızlar Mümkün mü?

    Deniliyor ki; “eğer karadelikler ışığın bile kaçamayacağı kadar güçlü kütleçekimleri olan gökcisimleri ise, yeterince fazla kütleye sahip bir yıldız da kendi ürettiği ışığın kaçamayacağı kadar büyük bir kütleçekimine sahip olabilir. Dolayısıyla böyle bir yıldız büyük miktarda enerji üretmesine ve çok sıcak olmasına rağmen, ürettiği ışık kendi çekiminden kaçamayacağı için bir …

Şubat, 2018

  • 3 Şubat

    En Parlak Yıldızlar 11: Antares

    Dünya göklerinin en parlak 15’inci yıldızı olan Antares, Akrep Takımyıldızı yönünde, özellikle yaz aylarında sarımsı parlak ışıltısıyla kolayca farkedilip diğer yıldızlardan ayırd edilebilir. İsminin kökeni Antik Yunan’dan gelir. Gökyüzünde sarımsı ışıltısı nedeniyle Mars’a benzetildiği için “Anti Ares” olarak adlandırılmıştır. Yunanca Ares (Roma isimlendirmesi Mars), dönemin savaş tanrısıdır. Bizden yaklaşık 550-600 …

Ocak, 2018

  • 8 Ocak

    Samanyolu’nda Kaç Tane Kara Delik Var?

    Çoğumuz, galaksimiz Samanyolu’nun merkezdeki dev kütleli kara delik haricinde çok büyük sayıda kara deliğe ev sahipliği yaptığını bilmeyiz. Oysa şu bir gerçek ki; kara delikler de tıpkı yıldız ve gezegenler gibi Samanyolu içine dağılmış, olağan yürüngelerinde dolanan sıradan gökcisimleridir. Bir yıldızın kara deliğe dönüşebilmesi için oldukça büyük bir kütleye sahip …

Aralık, 2017

  • 29 Aralık

    Süper Dev Yıldız: Eta Carinae

    Eta Carinae (Eta Karina şeklinde okunur), Samanyolu‘ndaki en parlak ve büyük kütleli yıldızlardan biri. Bizden 7.500 ışık yılı kadar uzakta yer alan bu yıldız, Güneş’ten en az 150 kat daha fazla kütleye(1) sahip. Üstteki Hubble Uzay Teleskobu tarafından alınan fotoğrafta, yıldızın çevresine saçtığı “kendi dış katmanları”ndan oluşan bulutsu ve sağ …

  • 16 Aralık

    Çıplak Gözle Görülen Yıldızlarda Yaşam Var Mı?

    Birçoğunuz, geceleri gökyüzüne baktığında (şanslı olanlarınız da sevgilisi ile göğü izlerken) binlerce yıldız görüyor ve bu yıldızların çevrelerindeki olası gezegenlerde yaşayan olası varlıkların da bize bakıp “acaba orada yaşam var mıdır?” diyebileceğini düşünüyor. Bu, çok güzel ve ufuk açıcı bir hayal olsa da, geceleri, Dünya’dan çıplak gözle görülebilen yaklaşık 5 bin …

Ocak, 2017

  • 28 Ocak

    Bir Süpernova Patlaması Nasıl Oluşur?

    Süpernova patlamaları, evrendeki en görkemli yokoluş biçimidir. Aynı zamanda bu yokoluş, yaşam oluşturacak elementlerin uzaya saçılmasını sağladığından, varoluşu da tetikler! Herşey, O-B tayf türünden dev kütleli bir yıldızın yakıtını tüketerek kırmızı dev aşamasına girmesiyle başlar. O-B tipi yıldızlar, oldukça nadirdirler ve sayıca tüm yıldızların %0.1’inden azdırlar. Kırmızı dev evresine girmiş yıldızın çekirdeğinde hidrojen, …

Kasım, 2016

  • 18 Kasım

    Avcının Kemeri: Alnitak, Alnilam ve Mintaka

    Gezegenimizin, Türkiye’nin yer aldığı kuzey yarımküresinde, gökyüzünün çıplak gözle görülebilen yegane bulutsusu Orion’un yer aldığı Orion (Avcı) takımyıldızı bulunur. Bu takım yıldızı; Alnitak, Alnilam ve Mintaka isimlerine sahip gökyüzünün en ünlü yıldız dizilerinden birini de içinde barındırıyor. Çıplak gözle oldukça rahat görülebilen bu parlak yıldızlar, antik uygarlıklar ve Roma kültüründe “Avcının Kemeri” (Orion’s …

Mayıs, 2016

  • 13 Mayıs

    Parlak Süper Dev Yıldızlar

    Bu azgın yıldızlar evrendeki en parlak yıldızlardır: Aşırı büyük kütleleri (10 ila 150 Güneş kütlesi ve daha fazlası) nedeniyle ışıma güçleri Güneş’in birkaç yüz bin katı kadardır. Parlak süper dev yıldızların iki özelliği vardır: Hızlı, aşırı büyük kütle kaybı ve hayvani* ışıma gücü. Bu özellikleri onları pek bir nadide varlıklar …

Mart, 2016

  • 1 Mart

    Orion’un Kalbi: Trapezium Kümesi

    Pek bir meşhur olan, ışık kirliliğinin olmadığı temiz bir gökyüzünde rahatlıkla çıplak gözle dahi görülebilen Orion Nebulası‘nın kalbinde, devasa yıldızlardan oluşan “Trapezium (Yamuk) Yıldız Kümesi” bulunur. Orion Bulutsusu’na muhteşem ışıltılı görünümünü kazandıran şey, burada bulunan dev yıldızların biraz abartılı aydınlatma güçleridir diyebiliriz. Çok genç, sadece birkaç yüz bin yaşında olan, Güneş’ten …

Aralık, 2015

  • 18 Aralık

    En Parlak Yıldızlar 8: Deneb

    Deneb, gökyüzünde çıplak gözle görebildiğimiz parlak yıldızlar arasında, bize en uzak olanlardan biridir. Uzaklığı konusunda kesin bir bilgi veremememize rağmen, bizden 1.000 ila 2.000 ışık yılı uzaklıkta yer aldığını söyleyebiliriz. Buna göre, yıldızı bizden 1.500 ışık yılı uzaklıkta kabul etmemiz mümkün. Yıldızı yaz aylarında gözlemlemek çok kolaydır, büyük şehirlerde bile rahatlıkla …

Haziran, 2015

  • 24 Haziran

    En Parlak Yıldızlar 2: Achernar (Alfa Eridani)

    Achernar, gece gökyüzünde gördüğümüz en parlak yıldızlar arasında 0.5 kadir parlaklığı ile 9. sırada yer alıyor. Yıldızın birkaç ismi var; Alfa Eridani, α Eridani veya Türkçe adıyla “Ağız”… İsim, tahmin edeceğiniz üzere Arapça’dan geliyor; “akhir an-nahr” (آخر النهر). Türkçe’ye çevirisi ise “ağız” şeklinde. Çoğu yıldızın ismi de şu yazımızda okuyabileceğiniz gibi Arapça’dan gelir.  …

Ocak, 2015

  • 8 Ocak

    Büyük Patlama Ve İlk Yıldızlar

    Büyük patlama teorisine göre, evren 13.7 milyar yıl öncesinde, bir “tekilliğin” aniden genişlemeye başlamasıyla oluşmuştur. Teoriye göre büyük patlama sonrası ortaya çıkan atomların %75’i hidrojen, kalan %25’i helyum ve eser miktarda lityum’dur. Yani en temel ve en hafif atomlardır. Yıldız oluşum teorilerimiz, Güneş ve Güneş’ten daha küçük yıldızların oluşabilmesi için …