Ögetay Kayalı

Ege Üniversitesi Astronomi ve Uzay Bilimleri öğrencisi. Çoğunlukla yıldız astrofiziği ile fizik ve matematiğin gündelik yaşantıdaki rolü üzerine yazıyor. Alanı dışında amatör olarak fotoğrafçılık, resim, programlama, mekanik, elektronik ve biyokimya ile ilgileniyor. Kozmik Anafor'dan ayrılmış, şu an www.rasyonalist.org sitesinde yazarlık yapmaktadır.

Ağustos, 2015

  • 18 Ağustos

    2×2=5 Eder Mi?

    Bu oldukça popüler yanlışlardan biridir. İddia sahibinin dediği şey: 2×2 = 2×2 5+(2×2)=5+(2×2) >> Her iki tarafa 5 ekledi 5(5+(2×2)) = 5(5+(2×2)) >> Her iki tarafı 5 ile çarptı 25+5(2×2)=25+5(2×2) >> 5’leri dağıttı 25-25=5(2×2)-5(2×2) >> 25’leri bir tarafa, 5(2×2)’leri bir …

  • 14 Ağustos

    Gölge Topları: Su Rezervlerini Korumak

    Amerika Birleşik Devletleri Los Angeles’da dışarıdan bakıldığında oldukça ilginç görünen, aslında oldukça zekice bir yöntem uygulanmaya başlandı. Gölge topu adı verilen 10 santimetre çapındaki polietilenden yapılan tam 96 milyon adet top, şehrin su rezervinin üstünü kaplamak için kullanıldı. XavierC şirketi …

  • 9 Ağustos

    Temel Fizik – Yoğunluk (Özkütle)

    Yoğunluk ya da özkütle birim hacimdeki madde miktarıdır. ( ya da  ) ile ifade edilir. Fakat sıcaklık ve basınca bağlı olduğundan, bir maddenin yoğunluğunu belirtirken belirli bir sıcaklık ve basınç altındaki yoğunluğundan bahsederiz. Genel ifadesi: şeklindedir. Birimi kg/m3 ya da gr/cm3‘tür. Gündelik yaşantımızda koşullar belirli …

Temmuz, 2015

  • 16 Temmuz

    Çift Yıldızlar 4: Kütle Tayini

    Çift yıldız sistemlerinde yıldızlar ortak kütle merkezi etrafında hareket yaparlar. Çiftlerin yarıçaplarının bulunması ile ilgili konumuzda da kabul ettiğimiz gibi işimizin kolay olması adına bu yazımızda da yörüngelerini çembersel kabul edeceğiz. Yani yıldızların yörüngelerindeki herhangi bir anda hızlarının eşit olduğunu …

  • 14 Temmuz

    Plüton’un Boyutları!

    Yukarıdaki fotoğraf Plüto ve uydusu Charon’un Dünya yüzeyinde bir yere konsalar ne kadar yer kaplayacaklarını gösteriyor. Not: Türkiye’de astronomlar, bizim Plüton olarak bildiğimiz cüce gezegene “Plüto” derler. Plüton ismi, sadece halk arasında kullanılır.   New Horizons(Yeni Ufuklar) uzay aracının yaptığı yeni …

  • 13 Temmuz

    Çift Yıldızlar 3: Örten Çiftlerde Yarıçap Bulma

    Eğer bir çift yıldız sisteminde bileşenlerden birisi, diğerinin önünden geçiyorsa bu bir tutulmaya sebep olur. Bu tutulma da gelen toplam ışık miktarında bir değişime sebep olur. Gelen bu ışığın değişimini veren ışık eğrisi sayesinde, yarıçap bulma mümkün olabiliyor. Bunu anlatmak için kolay …

  • 1 Temmuz

    New Horizons: Plüton ve Charon’un Yeni Görüntüleri

    New Horizons Plüto’ya yaklaşmasına devam ederken, Plüto’nun ve uydusu Charon’un en net görüntülerini almaya da devam ediyoruz. Aşağıdaki GIF’te New Horizons Plüto’ya yaklaşırken elde ettiği kareler görünüyor. 28 Mayıstaki konumundan(56 milyon kilometre), 25 Hazirana(22 milyon kilometre) yaklaşırken Plüto’nun görüntüdeki detayının …

Haziran, 2015

  • 14 Haziran

    Philae Uyandı!

    Kasım ayında devrim yaratarak 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızına başarılı bir iniş yapan Rosetta uzay aracının Philae modülü, yeterli Güneş ışığı alamadığı için 60 saatlik görevinden sonra uykuya yatmıştı. Kuyrukluyıldızın Güneş’e yaklaşmasıyla gerekli enerjiyi toplayacağı günleri beklerken tam 7 ay sonra bugün Philae …

  • 14 Haziran

    Güneş Sisteminin Uyduları

    Güneş Sisteminin Uyduları Ögetay Kayalı   Daha fazla okumalısınız Bir İnsan Kolonisi Titan’da Yaşayabilecek Mi? Tüm garipliklerine rağmen, Satürn'ün en büyük uydusu Titan Dünya'ya aslında oldukça benziyor. Sahip olduğu kalın atmosfer, karasal yüzeyini zararlı ra... Apollo Ay Modülü Bu üsste …

Mayıs, 2015

  • 19 Mayıs

    Yaz Üçgeni: Gökyüzünde Parlak Üç Yıldız

    Yaz aylarında kafamızı kaldırıp gökyüzüne baktığımızda üç tane oldukça parlak yıldız görürüz. Vega, Deneb ve Altair… Bu yıldızları birleştirdiğimizde bir üçgen şekli oluşur. Özellikle Türkiye’nin bulunduğu enlemlerde bu üç yıldız geceleyin tam baş ucu noktamızdan geçer. Gece boyunca parıl parıl …

  • 13 Mayıs

    Astrofotoğrafçılık: Aydınlık, Kara, Düz Ve Sıfır Çekimler

    Yıldızlar çok çok sönük ışık kaynakları olduğundan, onları görünür kılabilmek için olabildiğince fazla foton toplamamız gerekir. Bu iyi bir takip sistemiyle uzun pozlama yaparak mümkün olsa da, çekim yaptığımız kameranın da teknik sınırları vardır. Gerek yaptığımız mekanik sistemin kusursuz olamaması, …

  • 9 Mayıs

    Astrofotoğrafçılık: Mozaik Fotoğraflar

    Bazen usta astrofotoğrafçıların çektiği devasa çözünürlüklü çok detaylı fotoğraflara rastlarız. Bunlar çoğunlukla öyle büyük çözünürlüğe sahiptirler ki internetimizin indirme hızı çoğunlukla buna yetişemez ve oturup fotoğrafın yüklenmesini bekleriz. Peki bu fotoğraflar nasıl çekiliyor? Akla ilk gelen yüksek çözünürlüklü kameralar oluyor. …

Nisan, 2015

  • 30 Nisan

    Özel Görelilik 5: Boy Kısalması

    Özel göreliliğin bir diğer önemli sonucu da boy kısalmasıdır. Tıpkı zaman genişlemesinde olduğu gibi, ışık hızına yakın hızlarda boy da göreli olarak değişime uğrar. Bir cisme göre durgun olan biri tarafından ölçülen uzunluk, o cismin öz uzunluğudur. Yine aynı cismin, …

  • 24 Nisan

    Özel Görelilik 4: Zaman Genişlemesi ve İkizler Paradoksu

    Özel göreliliğin oldukça ilginç sonuçlarından birisi de zaman genişlemesidir. Zaman nasıl olur da farklı kişiler için farklı şekilde akar? Aslında bu sorunun cevabı, ilk yazımızda verdiğimiz referans sistemlerinde geçiyor. Oradaki şeklimize geri dönelim. Bir A gözlemcimiz var ve bir trenin …

  • 9 Nisan

    Özel Görelilik 3: Michelson-Morley Deneyi

    Bilim adamlarının oldukça ilgisini çeken ışığın hızı her zaman merak konusu olmuştur. Fakat bu yazı dizisini yazmamıza da sebep olan esas keşif, hızından ziyade, yayıldığı ortam olarak “o zamanlarda var olduğu düşünülen” eter içindeki hız değişimleri ni ölçmek amacıyla 1881 yılında Albert A. Michelson’ın …

  • 4 Nisan

    Özel Görelilik 1: Referans Sistemleri

    Bir bahar gününde 1961 model beyaz Chevy Impala’sının içerisinde koltuğuna yayılmış bir şekilde uzun bir yolda ilerliyordu. Güneş, sol tarafındaki ucu bucağı görünmeyen buğday tarlalarının ardından batmaktaydı. Turuncumsu kızıllığı, açık penceresinden de giren hafif rüzgar tarafından bir o yana bir bu yana savrulan buğday tanelerinin …

Mart, 2015

  • 14 Mart

    Güneş Tutulması

    Güneş tutulması, Yer ile Güneş arasına Ay’ın girerek Güneş’i kısmi veya tam olarak örtmesi olayıdır. Ay her “Yeni Ay” evresine geldiğinde zaten Yer ile Güneş arasında bir yerlerdedir, fakat Güneş tutulmaları oldukça nadiren gerçekleşir. Bunun sebebi Güneş, Yer ve Ay’ın masa …

  • 13 Mart

    Güneş Her Gün Aynı Yerden Mi Batar?

    Dünya’nın yörüngesindeki hareketi ve eksen eğikliğini düşünecek olursak Güneş’in gökyüzündeki görünür konumu zamanla değişmelidir. Aşağıdaki fotoğraf Kutay Arınç Çokluk tarafından belirli zaman aralıklarıyla İzmir’den çekildi. 18 Ekim tarihinde Güneş, tam batı noktasından 13 derece daha güneyde yer alırken, 1 Kasım …

  • 11 Mart

    Güneş Batarken Neden Kırmızı Görünür?

    Büyük Gölcük depremi olduğunda ben henüz çocuk yaşlardaydım. O zamanlara dair çok fazla hikaye anlatılır. Benim hatırladığım anılardan birisi de kızıl gün batımıydı. Birçok kişi o gün Güneş’in çok kırmızı battığını söyler. Bu olayın depremin işareti olduğu kanısı da oldukça yaygındır. Aradan …