Güneş Sistemi

Evimiz, ön bahçemiz, arka sokağımız… Arka sokaklarda neler oluyor?

Cassini’den Daireler ve “Altıgen”ler

Satürn Kutup "altıgen"i.

Satürn’ün bulut kemerleri genellikle gezegen çevresinde dairesel bir yolda ilerler ama bir özelliği nispeten farklıdır. Gezegenin dolaşımında, altıgen şekilli kutup jet akımı -güneş sisteminin her yerinde sürprizlerin saklandığının bir hatırlatıcısı olarak- şekli bozmaktadır. Bu atmosferik özellik, ilk olarak 1980’lerin başında Voyager görevi tarafından gözlemlenmiş ve “Altıgen” olarak adlandırılmıştır. Cassini’nin görsel …

Yazıyı Okuyayım »

Ay’ın Karanlık Yüzü

Ay’ın Dünya’dan bakıldığında görülemeyen tarafı için halk ve medya tarafından sıklıkla kullanılan, oldukça popüler (ve tümüyle yanlış) olan bir ifadedir Ay’ın karanlık yüzü. Karanlık olduğu, görülemediği ve bilinmediği düşünüldüğü için UFO’cuların ve komplo teorisyenlerinin gözdeleri arasındadır. Fakat genelde bilim insanları tarafından kullanılan bir ifade değildir, daha da önemlisi bilimsel makalelerde böyle …

Yazıyı Okuyayım »

21-22 Ekim Orion (Orionid) Meteor Yağmuru

Kış mevsimine yaklaştıkça, Avcı (Orion) Takımyıldızı’nın geceleri doğu ufkunda tüm ihtişamıyla yükseldiğini görebilirsiniz. Bu yükselişin başlangıcına, bir meteor yağmuru da eşlik ediyor. Gökyüzünde Mintaka, Alnilam ve Alnitak yıldızlarının birbirlerine yakın, dikey yönde sıralanışıyla hemen tanıyabileceğiniz Avcı Takımyıldızı bölgesinde 21-22 Ekim tarihleri arasında, her ne kadar Perseid Meteor Yağmuru kadar yoğun …

Yazıyı Okuyayım »

C/2017 O1 (ASAS-SN) Kuyruklu Yıldızı

Sizin için iki iyi haberimiz var! Öncelikle, uzun süredir kozmosun gizli yollarında ilerleyen bir kuyruklu yıldız keşfedildi. İkincisi, eğer bir dürbününüz varsa, o büyük, ileri teknoloji teleskoplardan hiçbirinin yardımı olmadan bu kuyruklu yıldızı görebilirsiniz. İsmi C/2017 O1 ASAS-SN olarak belirlendi, çünkü ilk olarak temmuz ayında Şili’de bulunan All Sky Automated …

Yazıyı Okuyayım »

Galileo Galilei ve Dünya Merkezciliğinin Düşüşü

Gelmiş geçmiş en büyük bilim insanlarından biridir Galileo Galilei. Bir uygarlığın gölgesinde olduğu karanlığa meydan okumuş, yargılanmış ve hapsedilmiştir. Ancak bulguları ve keşifleri bütün karanlığa rağmen bugünkü modern fiziğin ve astronominin temelini oluşturmuştur. 1609’da Galileo, Hollandalı gözlük imalatçılarından esinlenerek ilk teleskobunu yaptı ve gökyüzüne çevirdi. 1610’da “The Stary Messenger (Sidereus …

Yazıyı Okuyayım »

Güneş’in Yerel Galaktik Çevresi Ve Hareketi

Gökadamız Samanyolu yörüngesinde yaklaşık 230 milyon yılda döndüğü düşünülen Güneş, bu yolculuğu sırasında farklı ortamlardan geçer. Yıldızımız ve bizler, son 100 bin yıla yakın zamandır ise, Yerel Yıldızlararası Bulut adı verilen seyrek gazlardan oluşan bir bulutsunun içinde yol alıyoruz. Seyrekliği nedeniyle (santimetreküpte 0.26 atom) gözlemlenmesi oldukça zor olan bu gaz …

Yazıyı Okuyayım »

Vulcan Gezegeni

Merkür, Güneş Sistemi’nde ilk sırada yer alan gezegendir. Ancak, geçtiğimiz yüzyılda yörüngesinde yaşanan düzensizlik, tıpkı benzer nedenle keşfedilen Neptün gibi başka bir gezegenin varlığına yönelik şüphelere yol açıyordu. Evrenin bildiğimiz her noktasında gezegenler, galaksiler ve diğer gök cisimlerinin yörüngeleri uzay-zaman eğrileri sayesinde belirlenir. Evrendeki her gezegen sistemi içerisindeki gezegenler, bir …

Yazıyı Okuyayım »

Buz Volkanları

Görüntüsü ile büyüleyici, sıcaklığı ile öldürücü muhteşem bir doğa olayıdır volkanizmalar. Şu ana kadar volkanizma denildiğinde bir çoğunuzun aklına her zaman sıcak ve kavurucu lav patlaması gelmiştir. İtiraf ediyorum, belirli bir zamana kadar bende volkanizmaların sadece sıcak olduğunu düşünüyordum. Fakat volkan bilimi ile ilgili sonradan öğrendiğim şaşırtıcı bilgiler, bu bilimin …

Yazıyı Okuyayım »

Kitlesel Yok Oluşlar

Yine iç açıcı bir konuyla karşınızdayız. Bu yazımızda güzelim Dünyamızın belini büken, tam da yeni yeni türemeye ve yayılmaya başlamış  bazı türleri yok eden, bazılarını ise yeni baştan ve bambaşka şekillerde tekrar ortaya çıkmasına vesile olmuş “Kitlesel Yok Oluşlar”dan bahsedeceğiz. Kitlesel Yok Oluş olağan dışı çok sayıda türün aynı anda …

Yazıyı Okuyayım »

Florence Göktaşı (Asteroid 3122) Geçiş Videosu

Yine bir Ankara Astronomi Topluluğu ve doğal olarak Kozmik Anafor fevkaladeliği ile karşınızdayız  Kardeş topluluğumuzun usta astrofotoğrafçısı Murat Sana, dün gece (1 Eylül 2017) Florence Göktaşı’nın (Asteroid 3122, Florance 3122) Dünya’nın yakınından geçişini zaman aralıklı olarak görüntüledi. Florance, yaklaşık 4.5 km’lik bir çapa sahip ve görüntülendiğinde bizden yaklaşık 7 milyon …

Yazıyı Okuyayım »

Satürn Etrafında Dolanan Kozmik Yumurta: Meton

Satürn sisteminde neye el atsak bir gariplik ve gizemle karşı karşıya kalıyoruz. Güneş Sistemi’nin altıncı gezegenini bu farklılığa iten yalnızca buzdan oluşan muhteşem halka yapısı değildir, uydularının da buna fazlasıyla katkısı var. Öyle bir uydu düşünün ki, hem küçük, hem pürüssüz, hem de yumurta biçiminde olsun. Evet, böyle bir uydu …

Yazıyı Okuyayım »

Korku ve Dehşet: Phobos ve Deimos

1877’de ABD’li Astronom Asaph Hall tarafından keşfedilen Mars’ın bu iki uydusu; isimlerini Eski Yunanca’da korku anlamına gelen Phobos ve dehşet anlamına gelen Deimos’tan almıştır. Phobos ve Deimos, antik Yunan mitolojisinde, savaş tanrısı Ares’in çocukları olan iki kötü karakterdir. Zaten Mars’ın adı da, antik Yunan’daki Ares’in Roma mitolojisindeki karşılığı olan Mars …

Yazıyı Okuyayım »

İnfografik: Uzay Taşları

Uzayda karşımıza çıkan taşları belirli kriterlere göre sınıflandırıyoruz; kuyruklu yıldızlar, meteorlar, meteoritler, göktaşları, asteroitler, cüce gezegenler, meteor yağmurları… Hepsinin tanımlarını ve görünümlerini aşağıdaki infografikte inceleyebilirsiniz. Aynı zamanda okulunuzda yahut evinizde poster yapmak için üzerine tıklayıp büyük boyda açabilir, bastırıp kullanabilirsiniz. Çeviren: Ece Özen Hazırlayan: Umut Yıldırım Kaynak Daha fazla okumalısınız …

Yazıyı Okuyayım »

Elon Musk: Çok Gezegenli Bir Tür Haline Dönüşmemiz

SpaceX’in milyarder kurucusu ve CEO’su, Elon Musk, Eylül 2016’da Meksika’daki bir konferansta New Space dergisinde açıkladığı planı yayınlamıştı. Musk’ın “İnsanlığı Çok Gezegenli  Bir Tür Haline Getirme” başlıklı makalesine, New Space web sitesinden 5 Temmuz‘a kadar ücretsiz olarak ulaşılabiliyor. “Bence bu makalenin yayımlanması sadece uzay yolculuğu topluluğunun, SpaceX vizyonunu yazılı bir …

Yazıyı Okuyayım »

The Martian (Marslı) Filmi ve Uzay Hukuku

Ridley Scott’un yönettiği 2015 yapımı The Martian – Marslı filmde, Mars’taki bir görev sırasında çıkan bir fırtınayla ekipten ayrı kalan ve o noktadan sonra da geride kalanlar tarafından bulunamayınca ölmüş olarak kabul edilen bir astronot Watney’i anlatıyor. Söz konusu karakter oldukça şahsına münhasır, kendisiyle dalga geçebilme yeteneğine sahip esprili bir …

Yazıyı Okuyayım »

Yere Eş Zamanlı Yörüngenin Hukuki Niteliği

Uyduların sonsuz sayıdaki yörüngelerinden ancak belirli bir irtifada bulunanı, yeryüzündeki herhangi bir noktaya göre pozisyonu sürekli sabit kalmaktadır. Bu yörünge ekvator düzlemi üzerinde dairesel ve üzerindeki uydu hızının, Dünya‘nın kendi ekseni etrafındaki açısal hızına eşit olduğu özel ve tek bir yörüngedir. Bu yörünge Yere eş zamanlı (Jeosenkron) uydu yörüngesi olarak …

Yazıyı Okuyayım »

Güneş’in Parlaklığı Ve Sıcaklığı Hep Aynı Mıydı?

Elbette hayır… Güneş’in, doğumundan bugüne kadar geçen yaklaşık beş milyar yıllık süre içerisinde yaydığı enerjide ciddi oranda değişim olmuştur. Güneşimiz, astronomların G tayf sınıfı olarak nitelediği “sarı cüce“, sıradan bir anakol yıldızdır. Yaklaşık 400 milyar yıldız içerdiğini düşündüğümüz galaksimiz Samanyolu’nda, Güneş ile aynı kütleye ve benzer özelliklere sahip en az …

Yazıyı Okuyayım »

Dünya Uzaydan Mavi Bilye Gibi Mi Görünüyor?

Şimdiye kadar uzaydan çekilmiş yüzlerce Dünya fotoğrafı görmüşsünüzdür. Bu fotoğrafların hemen tümünde gezegenimiz masmavi bir bilye olarak görünüyor. Peki eğer, siz uzaya çıkıp gezegenimize baksaydınız, böylesi bir mavi bilye görüntüsü mü görecektiniz? Aslında cevap hem evet, hem de hayır! Öncelikle şunu bilmeniz gerekiyor: Dünya’nın %70’ini kaplayan derin okyanuslar, ışığı çok kötü yansıtırlar. Biz yeryüzünden deniz …

Yazıyı Okuyayım »

Güneş Sistemi’nin En Sıcak Yeri Neresi?

Birçoğumuz için burası Güneş’tir. Ama bu malesef doğru cevap değil. Çünkü Güneş Sistemi’ni en sıcak yeri Güneş’te değil, Jüpiter’de. Jüpiter’in de, Dünya’da olduğu gibi bir manyetik alanı bulunur. Tabi bu alan, bizimkiyle kıyaslanamayacak kadar büyük ve güçlüdür. İşte, Jüpiter’in bu devasa manyetik alanına yakalanan yüklü kozmik parçacıklar, yine Dünyamızda olduğuna …

Yazıyı Okuyayım »