Tag Archives: Atarca

Haziran, 2018

  • 1 Haziran

    Yıldızların Ölümü 3: Nötron Yıldızı Ve Kara Delik

    Yazı dizimizin daha önceki bölümlerinde düşük kütleli yıldızların sonu olan kara cüceler ve orta kütleli yıldızların nihai kaderi olan beyaz cüceler hakkında bilgi vermiştik. Bu makalemizde ise, artık büyük kütleli olarak niteleyebileceğimiz yıldızların sonları olan Nötron Yıldızı ve Kara delik konusunu ele almaya çalışacağız. Cüce olarak nitelenemeyecek, Güneş’e yakın ve …

Şubat, 2018

  • 27 Şubat

    Spagetti Bulutsusu (Simeis 147)

    Üstte görmüş olduğunuz Spagetti Bulutsusu, bizden yaklaşık 3.000 ışık yılı uzaklıktaki ölü bir yıldızın kalıntısı, yani, bir süpernova artığıdır. Süpernovalar, Güneş’den onlarca kat büyük yıldızların ömürlerinin sonuna gelip yakıtları tükendiğinde, kendi içlerine çok büyük bir hızla çökmesi sonucu meydana gelen muazzam yıldız patlamalarına verilen isimdir. Spagetti Bulutsusu’nu oluşturan yıldız da, daha …

Aralık, 2017

  • 14 Aralık

    Yengeç Atarcası (Pulsarı)

    1054 yılında Çinli astronomlar gökyüzünde büyük bir parlama gördüler ve bunu kaydettiler. Bu parlama öylesine büyüktü ki tam 23 gün boyunca gündüz dahi görülmüş, toplamda 642 gün boyunca gözlenmiştir. Bugün bunun bir süpernova patlaması olduğunu ve geriye neler bıraktığını biliyoruz. Bunlardan biri hala evrende hızla yayılmakta olan Yengeç Bulutsusu, diğeri …

Şubat, 2017

  • 28 Şubat

    Pulsar Gibi Davranan Bir Beyaz Cüce

    Yeni keşfedilen bir beyaz cüce, tıpkı bir pulsar (atarca) gibi davranıyor. Araştırmacılara göre, bu keşfedilen beyaz cüce, türünün ilk örneği… Fark edilmesi çok güç olan beyaz cüceye ilişkin yapılan gözlemler, yıldızın daha çok bir pulsar gibi davrandığını, süratle dönerken yaydığı güçlü ışınım demetiyle kendinden küçük eş yıldızını kamçıladığını gösteriyor. Pulsarlar, evrende …

Kasım, 2016

  • 26 Kasım

    İstanbul Üzerinde Bir Nötron Yıldızı (İnfografik)

    Eğer bir nötron yıldızını alıp İstanbul boğazı üzerine koyabilseydik, büyüklüğünün sadece bu kadar olduğunu görecektik. Elbette, pratikte bunu yapabilmenin hiçbir yolu yoktur. Bu kadar yakınımızda olan gördüğünüz küçücük nötron yıldızı, gezegenimizin tümünü saniyeler içinde parçalayarak kendi bünyesine katacaktır. Bir süpernova patlamasından geriye kalan yegane sağlam şey, yani ölü bir yıldızın …

  • 8 Kasım

    Denizanası Nebulası ve Gizemli Pulsar

    NASA’nın Chandra X-Ray (X Işını) Gözlemevi’nin Denizanası Nebulası gözlemlerine göre; Dünya’dan 5 bin ışık yılı uzaklıktaki bir süpernovanın kalıntılarına ait, nebulanın güney köşesinde alışılmadık bir obje görünüyor. Bilim insanları bu objeye CXOU J061705.3+222127 veya kısaca J0617 diyorlar ve bunun pulsar olduğunu düşünüyorlar. Çok büyük bir yıldız içe doğru çöktüğünde; yıldızın dış …

Ekim, 2016

  • 27 Ekim

    Atarca (Pulsar) ve Sesleri

    Atarcalar(pulsarlar) ortalama 10-15 km yarıçapa sahip, fakat 700.000 km yarıçapa sahip Güneş’ten daha fazla kütlesi bulunan aşırı yoğun, güçlü manyetik alana sahip nötron yıldızlarıdır. Manyetik kutuplarının dönüş ekseniyle çakışmaması sonucu nötron yıldızı kendi ekseni etrafında dönüş yaparken, manyetik eksenin baktığı doğrultu uzayı bir koni biçiminde tarar. Bu manyetik eksenden saçılan ışıma (radyasyon), …

Mart, 2016

  • 31 Mart

    Kalem Bulutsusu: NGC 2736

    Güney yarımkürede bulunan Yelken (Vela) takımyıldızı yönündeki bu bulutsuyu 1835 yılında ünlü astronom John Herschel keşfetmişti. Bulutsunun, Vela süpernova artığının bir parçası olduğu düşünülüyor, çünkü Vela Atarcası’na (atarca: nötron yıldızı) çok yakın bir konumda. Çubuk gibi görünmesinden dolayı ona Kalem Bulutsusu (NGC 2736) denmiş ve bizden tam 815 ışık yılı uzaklıkta. Büyük …

Temmuz, 2015

  • 12 Temmuz

    Karadul Atarcası ve En Hızlı Dolanan Yıldız

    Karadul (Black Widow) tanımı bir cins örümcekten kaynaklanır: Çiftleştikten sonra dişisinin erkeğini yemekten çekinmediği bir örümcek türünün adıdır. Peki bu terim gökbilime nasıl girmiştir? Çift yıldızlar ortak kütle merkezi çevresinde dolanan yıldızlardır. Eğer bunlardan biri çok yoğun bir nötron yıldızı (atarca) ise ve bileşenine çok yakınsa, bir takım çekim (Roche şişimi) ve …