Tag Archives: Güneş Sistemi Dışındaki Gezegenler

Kasım, 2018

  • 3 Kasım

    “Öteuydu”lar Üzerinde E.T’yi Aramak

    Ben küçükken, bildiğimiz tüm gezegenler Güneş Sistemi’mizdekilerden ibaretti. Astronomlar gökyüzündeki yıldızların bir çoğunun da birer gezegeni olduğunu varsaydılar fakat, bu sadece yapılmış bir tahmindi. Mantıken bunu kesin olarak bilemezdik, çünkü bu gezegenler gülünç derecede küçük ve solgundu. Onları görebilmek ya da üzerlerinde çalışmak tamamen ihtimal dışı görünüyordu. “Güneş sistemi dışı gezegenler” …

Ekim, 2018

  • 25 Ekim

    Ötegezegenler Nasıl Sınıflandırılacak?

    Araştırmacılar exoplanetleri (ötegezegenler) neredeyse, biyologların yeni hayvan türlerini sınıflandırdıkları şekilde sınıflandırdılar. Aşağıdaki çizim, ötegezenlerin (Güneş Sistemi dışındaki gezegenler – exoplanet) soy ağacını gösteriyor. Gezegenler, proto-gezegensel diskler denilen ve girdap şeklinde dönen gaz ve toz disklerinden doğar. Diskler, Jüpiter gibi dev gezegenlerin yanı sıra, çoğunlukla Dünya ve Neptün’ün boyutları arasındaki küçük …

Mart, 2018

  • 2 Mart

    Tümüyle Suyla Kaplı Gezegenler: “Su Dünyaları”

    Dünya, yıldızına benzer konumda dolanan “yaşama uygun” gezegenler arasında az su içeren gezegenlerden biri olabilir mi? Yoksa, tümüyle suyla kaplı “Su Dünyaları” evrende sandığımızdan daha mı yaygın? Güneş Sistemi dışındaki yıldız sistemlerinde, yıldızının “gezegen yüzeyinde suyun sıvı halde kalabildiği” yaşam kuşağında (habitable zone) yer alıp; Dünya’dan daha az, hatta hiç …

Ocak, 2017

  • 6 Ocak

    Pembe Bir Gezegen: GJ 504b

    Bizden yaklaşık 57 ışık yılı uzakta, Güneş’ten biraz daha büyük kütleye sahip, F tayf sınıfından parlak beyaz bir yıldız yer alır. Yüzey sıcaklığı yaklaşık 6.000 santigrat derece olan bu güzel yıldız, çevresinde dolanan bir harikaya ev sahipliği yapıyor. Yıldızın uzağında, ama çok uzağında bir yörüngeye sahip olan bu harika şey, pembe …

Haziran, 2016

  • 5 Haziran

    Lityum ve Ötegezegen Keşifleri

    Lityum, hidrojen ve helyum’dan sonra evrendeki en hafif elementtir. Ayrıca, büyük patlama sırasında hidrojen ve helyum ile birlikte (çok az miktarda olsa da) oluşan elementler arasında yer alır. Şu aralar ise, çabuk yoldan uzak yıldızların çevresinde gezegen olup olmadığını anlayabilmemizi sağlayan bir element haline dönüştü. Güneş Sistemi dışında ötegezegen (exoplanet) …

Ekim, 2015

  • 31 Ekim

    Güneş Sistemi Dışındaki Gezegenler 7: Jüpiter Benzeri Gaz Devleri

    Dünya dışı yaşamları keşfetmek için önemli bir rol oynayan Jüpiter benzeri ötegezegenlerden (Jovian), gaz devlerinden bahsedeceğiz. Neden önemli olduğunu şuradaki makalemizden okuyabilirsiniz. Yaşam arayışları için bizim için asıl önemli olan Jüpiter benzeri gaz devi ötegezegenler değil, bunların yörüngesindeki yakalanmış veya beraberinde oluşmuş Dünya, Mars, Venüs vb. katı yüzeye sahip karasal uydularıdır. Bizim …

  • 28 Ekim

    Güneş Sistemi Dışındaki Gezegenler 6: Çap Olarak Dünya Benzeri Gezegenler

    Bir önceki yazımızda belirttiğimiz gibi, birçok parametrenin ortak olması koşulunda bir gezegene “Dünya benzeri gezegen” diyebiliriz. Fakat buradaki amacımız farklı parametrelerin neler olduğunu göstermek. Bu yüzden parametreleri bölerek, size benzerlikleri kadar farklılıkları da olabilen gezegenlerden bahsediyoruz. Bu yazımızda, yarıçapı bakımından Dünya’ya benzeyen Güneş Sistemi dışındaki gezegenlerden söz edeceğiz. Dünya’nın yarıçapı 6,371 km. Yani verdiğimiz birimi bu …

  • 19 Ekim

    Güneş Sistemi Dışındaki Gezegenler 5: Kütlece Dünya Benzeri Ötegezegenler

    İnsanlık yıllarca evrenin her köşesinde yeni yaşamlar veya yaşanabilecek yerler keşfetmek istedi. Bu istek sonucu yapılan çalışmalar Güneş Sistemi’miz dışında yeni gezegenlerin keşfedilmesine de yardımcı oldu. Bunun ilk meyvelerini 1989 yılında toplamaya başladık ve ilk ötegezegeni keşfettik. Peki, yıllar boyu toplanan veriler ve keşfedilen ötegezegenler arasında Dünya benzeri gezegenler var …

Ağustos, 2015

  • 27 Ağustos

    Milyonlarca Ötegezegen Yaşam Barındırıyor Olabilir

    Yapılan çalışmalara göre, astronomların düşündüğünden daha çok sayıda Dünya dışı gezegende hayat olabilir. Araştırmacıların yeni geliştirdiği “Habitable Zone Gallery – Yaşanabilir Bölge Galerisi” adlı çevrimiçi araç, yıldızlarında tam da suyun var olabileceği bölgede bulunan tüm Dünya Dışı Gezegen Sistemlerini (Ötegezegen / Exoplanet) gözlemliyor ve tespit ediyor. Ama bilim insanları her zaman …

  • 12 Ağustos

    32 Ötegezegen İsim Vermenizi Bekliyor!

    Uluslararası Astronomi Birliği, şimdiye kadar Güneş Sistemi dışında keşfedilmiş olan Dünya benzeri kayalık gezegenlere isim verilmesi için bir oylama başlattı. Ancak, isim verilecek gezegenler arasında sadece kayalık gezegenler yok. Geçmişte keşfedilmiş ve ün kazanmış, fakat üzerinde yaşam imkanı bulunmayan aşırı sıcak dev gezegenler veya soğuk Jüpiterler de isim bekleyen gezegenler …

Nisan, 2015

  • 29 Nisan

    Saf Elmas Gezegenler

    Son zamanlarda bulunan bazı ötegezegenlerin sadece elmastan oluştuğuna dair ilginç popüler bilim haberlerini okumuşunuzdur. “55 Cancri e” ötegezegeninin iç yapısının büyük miktarda elmas ve grafitten oluştuğu ileri sürülmüştür. Gökbilimciler bu gezegende maden ocağı açarak elmas çıkartıp zengin olmak istemezler ama, yaptıkları araştırmanın da ses getirmesini isterler. Belki okuması anlaması güç …

  • 23 Nisan

    Güneş Sistemi Dışındaki Gezegenler 3: K Tipi Anakol Yıldızları

    Yazı dizimizin daha önceki iki serisinde önce cüce yıldızları, daha sonra da gaz devi gezegenlerin uydularını incelemiştik. Eğer okumadıysanız, öncelikle o iki yazımızı okumanızı tavsiye ederiz. Bu yazımızda ise, yaşama ev sahipliği yapabilecek bir diğer uygun yıldız türüne göz atacağız. Gökbilimle az veya çok ilgilenen herkesin bildiği birkaç yıldız tipi vardır: …

Mart, 2015

  • 21 Mart

    Güneş Sistemi Dışındaki Gezegenler: 2 (Öteuydular)

    Güneş sistemi dışında üzerinde bildiğimiz anlamda yaşam oluşma ihtimali olan gezegen arayışında, dev gezegenlerin uyduları (“öteuydu”lar) gözden kaçırılıyor. Ötegezegenleri (exoplanet) anlattığımız bu yazı dizimizin ilk bölümünde, kırmızı cüce yıldızların yaşama ev sahipliği yapabilecek gezegenleri üzerinde durmuştuk. Bu makalemizde ise gaz devi gezegenlerin uydularından söz edeceğiz. Bugün keşfedebildiğimiz gezegenlerin çok büyük …

  • 9 Mart

    Güneş Sistemi Dışındaki Gezegenler 1: Cüce Yıldızlar

    Güneş Sistemi dışındaki gezegenleri (ötegezegen yahut exoplanet olarak da isimlendirilirler) anlatmadan önce, konunun daha iyi anlaşılabilmesi için bu gezegenlerin barınabileceği yerleri tanımamız gerekiyor. O nedenle yazı dizimizin ilk birkaç bölümü, ötegezegenlere ev sahipliği yapabilecek gökcisimleri üzerine olacak. Daha sonra da gezegenlerin özelliklerini incelemeye, burada yaşamın nasıl şekillenebileceğini görmeye çalışacağız. Bir …